Cảnh giác với thủ đoạn lợi dụng quảng cáo trực tuyến để dẫn dụ, thực hiện hành vi vi phạm pháp luật

Ảnh minh họa

Thủ đoạn của các đối tượng ngày càng tinh vi, phổ biến là lợi dụng những nội dung đang thu hút sự quan tâm lớn trên mạng xã hội để lồng ghép quảng cáo hoặc điều hướng người dùng sang những nền tảng khác. Trong các video giải trí, livestream, nội dung thể thao, trò chơi trực tuyến hoặc các hội, nhóm cộng đồng, đối tượng có thể chèn logo, mã QR, đường link, số điện thoại hoặc những lời mời gọi hấp dẫn nhằm kích thích sự tò mò, dẫn người xem truy cập vào website, ứng dụng hoặc tài khoản do chúng kiểm soát.

Đối với hoạt động quảng cáo trá hình cho cờ bạc, cá cược trực tuyến, đường link hoặc ký hiệu nhận diện có thể được ngụy trang dưới dạng nội dung giải trí, quảng cáo thương mại hay chương trình khuyến mại để người dùng khó nhận biết ngay từ đầu. Từ việc chỉ xem một video, đọc một bài viết hoặc nhấp vào đường link quảng cáo, người dùng có thể bị dẫn sang các website, ứng dụng có tính chất cờ bạc, cá cược trên mạng.

Một thủ đoạn khác là xây dựng các tài khoản, hội, nhóm theo sở thích để thu hút người tham gia và tạo dựng cộng đồng. Sau khi có lượng người theo dõi nhất định, các đối tượng từng bước lồng ghép những nội dung như “việc nhẹ, lương cao”, “đầu tư sinh lời nhanh”, “quà tặng miễn phí”, “trúng thưởng”, “mua hàng giá rẻ” hoặc các chương trình khuyến mại có giá trị lớn. Những lời mời chào này đánh trực tiếp vào tâm lý muốn tìm việc, kiếm thêm thu nhập, mua hàng giá rẻ hoặc nhận lợi ích nhanh chóng của người dùng.

Đáng chú ý, không ít hành vi lừa đảo trực tuyến bắt đầu từ một quảng cáo tưởng như bình thường trên mạng xã hội. Sau khi người dùng tương tác, đối tượng tiếp tục hướng dẫn nhắn tin riêng, cung cấp thông tin cá nhân, cài đặt ứng dụng, thực hiện nhiệm vụ hoặc chuyển tiền. Từ đó, nạn nhân có thể bị chiếm đoạt tài sản hoặc bị thu thập thông tin để phục vụ những hành vi vi phạm pháp luật khác.

Bên cạnh đó, hình ảnh và uy tín của người có ảnh hưởng trên mạng xã hội cũng có thể bị lợi dụng để tạo lòng tin. Các đối tượng có thể trả tiền cho việc đăng bài, livestream, bình luận, chia sẻ đường link hoặc giới thiệu sản phẩm, dịch vụ. Nếu không kiểm tra kỹ nguồn gốc và tính hợp pháp của nội dung trước khi quảng bá, người tham gia quảng cáo có thể vô tình trở thành một mắt xích giúp thông tin vi phạm pháp luật tiếp cận rộng rãi hơn với cộng đồng.

Trước những thủ đoạn trên, điều quan trọng nhất đối với người sử dụng mạng xã hội là hình thành thói quen kiểm chứng trước khi tin và xác minh trước khi giao dịch. Những quảng cáo hứa hẹn lợi nhuận cao nhưng “không có rủi ro”, cơ hội kiếm tiền quá dễ dàng, hàng hóa có giá thấp bất thường, quà tặng có giá trị lớn hoặc những lời quảng cáo về khả năng chữa bệnh nhanh chóng đều cần được xem xét thận trọng.

Đối với quảng cáo sử dụng hình ảnh, giọng nói của người nổi tiếng, chuyên gia, bác sĩ hoặc cán bộ để tạo lòng tin, người dân không nên chỉ căn cứ vào video, hình ảnh xuất hiện trên mạng xã hội mà cần kiểm tra thông tin từ kênh chính thức của cá nhân, cơ quan hoặc tổ chức có liên quan. Trong bối cảnh công nghệ chỉnh sửa hình ảnh, âm thanh ngày càng phát triển, việc “nhìn thấy” hoặc “nghe thấy” một người xuất hiện trong video không đồng nghĩa với việc nội dung đó chắc chắn là thật.

Đặc biệt, người dân tuyệt đối không cung cấp mã OTP, mật khẩu, thông tin tài khoản ngân hàng, hình ảnh căn cước hoặc giấy tờ tùy thân cho các tài khoản, website, ứng dụng không rõ nguồn gốc; không tùy tiện truy cập đường link đáng ngờ; không cài đặt ứng dụng theo hướng dẫn của người lạ và không chuyển tiền trước khi xác minh rõ danh tính, mục đích giao dịch.

Khi phát hiện quảng cáo, tài khoản, website hoặc ứng dụng có dấu hiệu vi phạm pháp luật, người dân nên lưu giữ hình ảnh, đường link, tài khoản và những thông tin liên quan, đồng thời thông báo cho cơ quan Công an hoặc cơ quan chức năng để được hướng dẫn, xác minh và xử lý.

Không chỉ người tiếp nhận quảng cáo, các tổ chức, cá nhân kinh doanh, người sáng tạo nội dung, KOC và người có ảnh hưởng trên mạng xã hội (KOL) cũng cần nâng cao trách nhiệm đối với những nội dung mình quảng bá. Việc nhận quảng cáo không đơn thuần là một giao dịch thương mại mà còn tác động trực tiếp đến quyết định và quyền lợi của người tiêu dùng.

Vì vậy, trước khi giới thiệu một sản phẩm, hàng hóa hoặc dịch vụ, cần kiểm tra nguồn gốc, tính hợp pháp, chất lượng và những thông tin có liên quan; không vì lợi ích kinh tế mà quảng bá hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc, sản phẩm có dấu hiệu vi phạm pháp luật, hoạt động cờ bạc, cá cược hoặc các hình thức đầu tư trái phép. Đồng thời, nội dung quảng cáo phải có trách nhiệm, không đưa thông tin sai lệch hoặc thổi phồng công dụng sản phẩm khi chưa có căn cứ.

Mỗi người sử dụng mạng xã hội cũng cần ý thức rằng việc bấm thích, bình luận hoặc chia sẻ có thể khiến một quảng cáo tiếp tục được lan truyền đến nhiều người khác. Không tương tác, không chia sẻ, không tiếp tay phát tán những quảng cáo có dấu hiệu vi phạm pháp luật là một cách thiết thực để hạn chế khả năng tiếp cận của các đối tượng xấu.

Trước mỗi quảng cáo trên mạng, hãy bình tĩnh kiểm chứng nguồn thông tin, xác minh kỹ trước khi thực hiện giao dịch; không để sự tò mò, lòng tham hoặc tâm lý muốn nhận lợi ích nhanh chóng trở thành “cánh cửa” để các đối tượng tiếp cận, chiếm đoạt tài sản và thông tin cá nhân. Chủ động nhận diện, kiểm chứng và báo cáo những nội dung xấu, độc, vi phạm pháp luật cũng chính là góp phần xây dựng không gian mạng an toàn, lành mạnh, văn minh và thượng tôn pháp luật.