Cảnh báo nguy cơ ngộ độc thực phẩm trong trường học trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk

Đầu tháng 4/2025, 29 học sinh Trường Tiểu học Võ Thị Sáu (Quận 7, Thành phố Hồ Chí Minh) phải nhập viện sau khi xuất hiện các triệu chứng đau bụng, nôn ói, sốt và tiêu chảy sau bữa ăn bán trú. Ngay sau đó, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã yêu cầu khẩn trương điều tra, truy xuất nguồn gốc thực phẩm để xác định nguyên nhân vụ việc.

Cũng trong tháng 4/2025, 33 học sinh, giáo viên và tình nguyện viên Trường Đại học Đồng Tháp có biểu hiện đau bụng, nôn ói, tiêu chảy sau bữa ăn trưa do một đơn vị bên ngoài cung cấp. Bộ Y tế đã chỉ đạo điều tra, truy xuất nguồn gốc thực phẩm và xử lý nghiêm nếu phát hiện vi phạm.

Tại Nghệ An, tháng 4/2025, 12 học sinh Trường Tiểu học thị trấn Đô Lương nghi bị ngộ độc sau khi mua cơm nắm tại một quán ăn gần cổng trường. Mặc dù các trường hợp đều ở mức độ nhẹ nhưng vụ việc tiếp tục cho thấy nguy cơ mất an toàn thực phẩm từ các cơ sở kinh doanh thực phẩm xung quanh trường học.

Theo Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế), trong năm 2024, cả nước ghi nhận 135 vụ ngộ độc thực phẩm, làm 4.936 người mắc và 24 người tử vong; trong đó có 31 vụ ngộ độc tập thể trên 30 người mắc, chủ yếu xảy ra tại bếp ăn tập thể và thức ăn đường phố. Đây là những con số đáng báo động, cho thấy công tác bảo đảm an toàn thực phẩm vẫn còn nhiều thách thức, đặc biệt tại các cơ sở giáo dục có tổ chức bữa ăn bán trú.

Trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk, trong năm 2025 và đầu năm 2026, Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an tỉnh đã triển khai đồng bộ nhiều biện pháp nghiệp vụ nhằm tăng cường phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm, trong đó đặc biệt chú trọng công tác bảo đảm an toàn thực phẩm trong trường học.

Phòng Cảnh sát kinh tế đã tham mưu triển khai các kế hoạch chuyên đề về đấu tranh, xử lý vi phạm pháp luật trong lĩnh vực an toàn thực phẩm; chỉ đạo Công an cấp cơ sở tăng cường rà soát, nắm tình hình, kiểm tra các bếp ăn tập thể, cơ sở kinh doanh thực phẩm có dấu hiệu vi phạm; đồng thời tổ chức nhiều hoạt động tuyên truyền, phổ biến pháp luật về an toàn thực phẩm đến các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm, đơn vị cung cấp suất ăn và các trường học có tổ chức bếp ăn bán trú nhằm nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật và phòng ngừa ngộ độc thực phẩm.

Qua công tác nắm tình hình tại một số cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh, lực lượng Công an phát hiện vẫn còn tồn tại nhiều nguy cơ mất an toàn thực phẩm như: sử dụng thực phẩm, sữa, phụ gia thực phẩm không rõ nguồn gốc; sử dụng nguồn nước chế biến không bảo đảm tiêu chuẩn vi sinh; người trực tiếp chế biến chưa được tập huấn kiến thức về an toàn thực phẩm; không thực hiện đầy đủ các biện pháp phòng chống lây nhiễm chéo giữa thực phẩm sống và thực phẩm chín; không sử dụng đầy đủ trang phục bảo hộ khi chế biến; khu vực bếp ăn chưa bảo đảm vệ sinh, còn để côn trùng, động vật gây hại xâm nhập; không thực hiện lưu mẫu thức ăn theo quy định...

Những tồn tại trên tiềm ẩn nguy cơ rất lớn bởi mỗi ngày có hàng nghìn suất ăn được chế biến phục vụ học sinh. Chỉ cần một mắt xích trong quy trình lựa chọn nguyên liệu, bảo quản, chế biến hoặc vận chuyển không bảo đảm cũng có thể dẫn đến ngộ độc thực phẩm tập thể với hậu quả nghiêm trọng.

(Ảnh: Phòng ăn bán trú tại một trường học trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk)

Bên cạnh bếp ăn bán trú, thực phẩm bày bán trước cổng trường cũng là nguy cơ đáng lo ngại. Nhiều loại đồ ăn, nước uống có màu sắc bắt mắt, giá rẻ nhưng không rõ nguồn gốc xuất xứ, điều kiện bảo quản không bảo đảm vẫn thu hút học sinh. Trong khi đó, học sinh, đặc biệt ở bậc tiểu học và trung học cơ sở, chưa có đầy đủ kiến thức để nhận biết thực phẩm an toàn, thường lựa chọn theo sở thích hoặc giá thành mà ít quan tâm đến nguồn gốc, hạn sử dụng và điều kiện vệ sinh của người bán. Nếu thiếu sự quản lý của gia đình, nhà trường và cơ quan chức năng thì nguy cơ xảy ra ngộ độc thực phẩm luôn thường trực.

Để phòng ngừa hiệu quả, các trường học cần thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm; lựa chọn đơn vị cung cấp thực phẩm có đủ điều kiện pháp lý, hợp đồng rõ ràng và truy xuất được nguồn gốc nguyên liệu. Bếp ăn tập thể phải duy trì quy trình chế biến một chiều; bảo đảm vệ sinh dụng cụ, nguồn nước; thực hiện lưu mẫu thức ăn, kiểm thực ba bước; khám sức khỏe định kỳ cho nhân viên trực tiếp chế biến. Trường học chỉ sử dụng nguồn nước đạt tiêu chuẩn phục vụ ăn uống; trường hợp tự khai thác nguồn nước phải thực hiện kiểm nghiệm định kỳ theo quy định.

Phụ huynh cần hướng dẫn con em không mua, sử dụng thực phẩm không rõ nguồn gốc, thực phẩm hết hạn sử dụng hoặc có dấu hiệu hư hỏng; đồng thời chủ động phối hợp với nhà trường phản ánh kịp thời các dấu hiệu bất thường liên quan đến chất lượng bữa ăn học đường.

Các cơ quan chức năng cần tiếp tục tăng cường thanh tra, kiểm tra đột xuất đối với bếp ăn trường học, đơn vị cung cấp suất ăn và các hộ kinh doanh thực phẩm quanh khu vực trường học; xử lý nghiêm các trường hợp sử dụng nguyên liệu không rõ nguồn gốc, vi phạm quy định về an toàn thực phẩm.

(Ảnh: Phòng Cảnh sát kinh tế tổ chức hội nghị tuyên truyền pháp luật về an toàn thực phẩm)

Bảo đảm an toàn thực phẩm trong trường học không chỉ là trách nhiệm của ngành giáo dục hay ngành y tế mà đòi hỏi sự chung tay của cả hệ thống chính trị, các cơ sở kinh doanh thực phẩm, nhà trường và mỗi gia đình. Chủ động phòng ngừa, kiểm soát chặt chẽ từ nguồn nguyên liệu đến từng bữa ăn của học sinh là giải pháp thiết thực nhằm bảo vệ sức khỏe, tính mạng của thế hệ trẻ, góp phần xây dựng môi trường học đường an toàn, lành mạnh trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk.

Mọi thông tin phản ánh liên quan đến các hành vi vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk, người dân có thể liên hệ Phòng Cảnh sát kinh tế - Công an tỉnh Đắk Lắk qua số điện thoại đường dây nóng 0914.585.585 (đồng chí Phùng Minh Công - Phó Đội trưởng Đội phòng ngừa, điều tra án tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường trong các lĩnh vực y tế, giáo dục, thương mại và các lĩnh vực khác).