Nhiều điểm mới quan trọng của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Lý lịch tư pháp từ ngày 01/7/2026

Một trong những điểm mới nổi bật của Luật là chuyển chức năng quản lý cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp và thực hiện dịch vụ công cấp Phiếu lý lịch tư pháp từ Bộ Tư pháp sang Bộ Công an. Kể từ ngày Luật có hiệu lực, Cục Hồ sơ nghiệp vụ - Bộ Công an và Công an các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương là các cơ quan có thẩm quyền thực hiện việc quản lý, khai thác cơ sở dữ liệu và cấp Phiếu lý lịch tư pháp theo quy định.

Việc chuyển giao nhiệm vụ này nhằm bảo đảm sự thống nhất trong quản lý dữ liệu, nâng cao hiệu quả khai thác thông tin, phục vụ tốt hơn yêu cầu quản lý nhà nước, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho người dân trong quá trình thực hiện các thủ tục hành chính có liên quan.

Toàn văn Luật sửa đổi Luật Lý lịch tư pháp 2025 Luật số 107 2025 QH15

Bên cạnh đó, Luật quy định xây dựng cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp tập trung, thống nhất tại Bộ Công an, kết nối, chia sẻ dữ liệu với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành theo nguyên tắc "đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung". Đây là bước tiến quan trọng trong lộ trình chuyển đổi số, góp phần nâng cao chất lượng quản lý, khai thác và sử dụng thông tin lý lịch tư pháp trên phạm vi toàn quốc.

Một điểm mới đáng chú ý khác là đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong cấp Phiếu lý lịch tư pháp. Theo đó, người dân có thể được cấp Phiếu lý lịch tư pháp dưới dạng bản điện tử; thông tin lý lịch tư pháp sau khi được cấp sẽ được cập nhật, hiển thị trên ứng dụng VNeID và có giá trị pháp lý như Phiếu lý lịch tư pháp. Quy định này giúp người dân thuận tiện hơn trong quá trình sử dụng thông tin, đồng thời giảm nhu cầu phải xin cấp Phiếu nhiều lần khi thực hiện các thủ tục hành chính.

Nhằm tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, Luật đã rút ngắn thời gian cấp Phiếu lý lịch tư pháp từ 10 ngày làm việc xuống còn 5 ngày làm việc, trường hợp cần xác minh thì thời gian giải quyết không quá 15 ngày. Đồng thời, người dân có thể nộp hồ sơ trực tuyến, nhận Phiếu điện tử trên VNeID hoặc nhận bản giấy qua dịch vụ bưu chính theo nhu cầu.

Đáng chú ý, Luật cũng hạn chế việc lạm dụng yêu cầu người dân cung cấp Phiếu lý lịch tư pháp. Theo quy định mới, Phiếu lý lịch tư pháp số 1 chỉ được yêu cầu trong những trường hợp pháp luật chuyên ngành quy định nhằm phục vụ các mục đích liên quan đến quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, sức khỏe cộng đồng hoặc bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân trong một số giao dịch đặc thù. Đối với Phiếu lý lịch tư pháp số 2, cơ quan, tổ chức và cá nhân không được yêu cầu người dân cung cấp do đây là thông tin thuộc nhóm dữ liệu cá nhân nhạy cảm theo quy định của pháp luật.

Luật tiếp tục quy định Phiếu lý lịch tư pháp được cấp dưới dạng bản giấy hoặc bản điện tử và cả hai hình thức đều có giá trị pháp lý như nhau. Khi thông tin lý lịch tư pháp đã được cập nhật trên VNeID, người dân có thể sử dụng trực tiếp thông tin này theo quy định mà không phải nộp phí cung cấp thông tin.

Ngoài việc tạo thuận lợi cho người dân, Luật còn quy định rõ hơn về đối tượng có quyền yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp. Theo đó, công dân Việt Nam và người nước ngoài đã hoặc đang cư trú tại Việt Nam từ đủ 16 tuổi trở lên có quyền yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp cho bản thân. Đồng thời, cơ quan tiến hành tố tụng, cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị và Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp được quyền yêu cầu cung cấp thông tin lý lịch tư pháp để phục vụ hoạt động quản lý, giải quyết thủ tục hành chính và các nhiệm vụ theo quy định của pháp luật.

Với nhiều quy định mới theo hướng hiện đại, minh bạch và lấy người dân làm trung tâm phục vụ, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Lý lịch tư pháp góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số trong hoạt động quản lý lý lịch tư pháp. Đồng thời, việc xây dựng cơ sở dữ liệu tập trung, khai thác thông tin trên nền tảng số và giảm các thủ tục không cần thiết sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp khi thực hiện các giao dịch, thủ tục hành chính, góp phần xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, hiện đại, phục vụ ngày càng tốt hơn nhu cầu của xã hội.